Historia Konstrukcja Zestawienie

Lotnicze Warsztaty Doświadczalne LWD Szpak 1945r.

Kraków 29.12.2013r.

018c Rozdział 10.11.1945r.

Lotnicze Warsztaty Doświadczalne LWD Szpak

Polska

 

Samolot pasażerski, dyspozycyjny.

Konstrukcja

 

LWD Szpak

Samolot LWD Szpak to jednosilnikowy, czteromiejscowy dolnopłat z zastrzałami, przeznaczony do zadań typowo dyspozycyjno-łącznikowych. Konstrukcja drewniana kryta płótnem lub mieszana; drewniano stalowo również kryta płótnem. Podwozie stałe, trójpodporowe z płozą ogonową lub przednim kołem. Podstawowym napędem miał być sowiecki silnik M-11D o mocy 125 KM.

 

LWD Szpak 2

Zbudowany w jednym egzemplarzu.

Skrzydła dwudźwigarowe, drewniane o charakterystycznym dwutrapezowym obrysie, zwanym motylkowym. Końce skrzydeł zaokrąglone. Skrzydła wsparte na dwóch zastrzałach, które są równoległe do siebie. Krawędź natarcia do pierwszego dźwigaru kryta jest sklejką. Reszta powierzchni skrzydła kryta płótnem. Na krawędzi spływu umieszczono dwusekcyjne klapy szczelinowe i lotki, także kryte płótnem.

Kadłub rozpoczyna zespół napędowy. Silnik okryty owiewką, mocowany do łoża, a ono do wzmocnionej blachy stanowiącej pierwszą wręgę konstrukcji kadłuba. Konstrukcja kadłuba drewniana wykonana z kilkunastu wręg i kilkunastu podłużnic. Elementy siłowe wzmocnione. Całość pokryta płótnem. Kabina całkowicie kryta z wieloma niewielkimi płaskimi oknami. Owiewka kabiny na bokach znacznie wystaje poza obrys kadłuba, w celu zwiększenia pola obserwacji w kierunku ziemi. W kabinie zamontowano cztery fotele w układzie 2x2 oraz jeden zestaw sterownic dla lewego fotela.

Usterzenie klasyczne, z podziałem na stery i stateczniki. Wszystko konstrukcji drewnianej z pokryciem płóciennym. Stery z kompensacją rogową.

Podwozie klasyczne, stałe, trójpodporowe z płozą ogonową.

LWD Szpak 2 rejestracja SP-AAA. Zdjęcie LAC

 

Zespół napędowy złożony z jednego 7-cylindrowego silnika gwiazdowego gwiazdowy, chłodzony powietrzem Siemens-Halske Bramo Sh 14A4 o mocy startowej 118 kW (160 KM) według DTR. W rzeczywistości silniki te osiągały max 110-120 KM.

Silnik Siemens-Halske Sh 14 został opracowany przez germańców w połowie 20-lat XX wieku. Pierwsze jego uruchomienie nastąpiło w 1928r. i dysponował mocą 93 kW (125 KM). Był bardzo popularnym silnikiem, który znalazł zastosowanie w około 20 konstrukcjach, w tym w Polskim samolocie RWD-17 W, który został oblatany w 1938r. i zbudowany w około 30 egzemplarzach. Oprócz samolotów serii Szpak, silnik ten został użyty do napędu samolotów serii Zuch.

Silnik Siemens-Halske Sh 14, który napędzał samolot Szpak 2 SP-AAA. Muzeum Lotnictwa Polskiego Czyżyny. Zdjęcie Karol Placha Hetman


LWD Szpak 3

Zbudowany w jednym egzemplarzu.

Samolot Szpak 3 to rozwiniecie samolotu Szpak 2 w którym zastosowano podwozie z kołem przednim. Kółko ogonowe zastąpiono zderzakiem. Zmieniono zastrzały z równoległych na układ V. Poprawiło to sposób wsiadania do kabiny. Wiatrochron wykonano z pleksiglasu, co znacznie poprawiło widoczność z kabiny. Usunięto także wiele innych niedostatków.

 

LWD Szpak 4 A

Zbudowany w jednym egzemplarzu, przebudowany następnie na wersje Szpak 4 T.

Podstawowa różnica polegała na wykonaniu szkieletu kadłuba nie z drewna, ale z kratownicowej konstrukcji spawanej z rur ze stali stopowej. Celem było zwiększenie dopuszczalnego współczynnika przeciążenia wymaganego dla samolotów akrobacyjnych. Kabina była odkryta i miała tylko przedni wiatrochron. Wzmocnieniu uległo skrzydło, które pokryto sklejka także w między przednim i tylnym dźwigarem. Same dźwigary otrzymały dodatkowe wzmocnienie. Podwozie z kołem ogonowym. Niestety samolot okazał się za ciężki do zastosowanego silnika, który pozostawiono bez zmian. Powierzchnie sterowe także nie nadawały się dla samolotu akrobacyjnego. Dlatego konstrukcja nie została dopuszczona do akrobacji.

 

LWD Szpak 4 T

W PZL Mielec, według dokumentacji z LWD z Łodzi, zbudowano 10 samolotów dyspozycyjno-łącznikowych.

Skrzydło konstrukcji drewnianej o dwutrapezowym obrysie, dwudźwigarowe, wzmocnione skośnymi żebrami. Wzmocnione od góry dwiema parami zastrzałów w kształcie litery V wykonanymi z rur duralowych. Nosek skrzydła do pierwszego dźwigaru kryty sklejką. Reszta kryta płótnem. Przy kadłubie skrzydło pokryte sklejką i zabezpieczone listewkami tworzy chodnik. Lotki szczelinowe. Dwuczęściowe klapy szczelinowe.

Kadłub konstrukcji kratownicowej spawany z rur stalowych chromomolibdenowych, kryty płótnem na profilujących listwach drewnianych. Kabina zakryta.

Usterzenie trapezowe z zaokrąglonymi końcami, wolnonośne, konstrukcji drewnianej. Stateczniki dwudźwigarowe. Statecznik pionowy kryty sklejką. Ster kierunku kryty płótnem. Statecznik poziomy niedzielony z noskiem krytym sklejką, pokryty płótnem. Ster wysokości konstrukcji żebrowo-krzyżulcowej.

Podwozie klasyczne trójpodporowe z płozą ogonową wyposażoną w kółeczko.

Szpak 4T rejestracja SP-AAM Zdjęcie LAC

Dane T-T LWD Szpak 2 LWD Szpak 4 T
Wymiary Miano
R 11,30 11,40 M.
D 8,05 8,05 M.
H 2,40 2,40 M.
Pow. nośna 18,2 18,2 M2
Masa Własna 660 635 Kg
Całkowita 950-1 100 920-1 200 Kg
Max Kg
Ładunku 290-440 285 Kg
Paliwo Kg
Prędkość Max 197 166 Km/h
Max 180 Km/h
Wznoszenia 3,4 2,7-2,8
Przelotowa 160 143-150 Km/h
Lądowania 100 90 Km/h
Zasięg Max 670 600 Km
Z ładunkiem 400 360 Km
Pułap 4 400 3 350 M.
Rozbieg Dobieg 500/200-300 500/200-300 M.
Silnik Typ Bramo Sh-14A4 >
Ciąg 118 kW (160 KM) >
Załoga 1 + 3 1 + 3
Liczba sztuk 1 10

Opracował Karol Placha Hetman