Historia Konstrukcja Zestawienie

Embraer ERJ E-170/175/195 2004r.

Kraków 26.01.2012r.
314b Rozdział 08.03.2004r.
Embraer 170, 175, 195 
Polska

Samolot pasażerski, komercyjny.
Konstrukcja Embraer 170, 175, 190, 195

Rodzina samolotów Embraer 170/175/190/195 należy do samolotów komercyjnych zbudowanych w układzie klasycznym. Jest samolotem wąsko-kadłubowym lub inaczej jedno-krytarzowym. Zespól napędowy dwusilnikowy. Skrzydła skośne. Usterzenie klasyczne. Zespół podwozia trójpodporowy o zdwojonych kołach. Konstrukcja metalowa, a w wyposażeniu zastosowano wiele nowoczesnych tworzyw sztucznych. Konstrukcja w wielu rozwiązaniach bardzo przypomina samoloty rodziny Boeing 737 NG. 

Konstrukcja Embraer 170
Samoloty E-170 występują w następujących wersjach; ST, STD, LR, AR.

Skrzydła 
Skrzydła o konstrukcji metalowej, dwudźwigarowe. Zbudowane w systemie fail safe ( bezpieczne w razie awarii ). Skos skrzydła wynosi 25 stopni, wznos 6 stopni, kąt zaklinowania 1 stopień. Średnia grubość profilu wynosi 12 %. Lotki wykonano z kompozytu węglowego. Na krawędzi spływu umieszczono także trzyszczelinowe klapy. Wykonano je z aluminium i tworzyw sztucznych. Krawędzie spływu mają konstrukcje typu przekładkowego. Na krawędzi natarcia, od kadłuba do silników umieszczono klapy Krugera. Na krawędzi natarcia, od silników ku końcowi skrzydeł umieszczono czteroczęściowe skrzela ( sloty ). Zarówno klapy Krugera jak i skrzela porusza jeden układ hydrauliczny. Dodatkowo jest zapasowy układ hydrauliczny. Przed tylnymi klapami, na górnej powierzchni umieszczono przerywacze ( spojlery ). Biorą one udział w sterowaniu jak i pełnią rolę hamulców aerodynamicznych. Krawędzie natarcia skrzydeł oraz wloty powietrza do silników są odladzane gorącym powietrzem pobieranym ze sprężarek silników. Na końcach są winglety, wykonane z tworzywa sztucznego. Rozpiętość skrzydeł z wingletami wynosi 26,00 m. 

Kadłub
Kadłub konstrukcji półskorupowej. Wykonany głównie ze stopów aluminium. Typu systemie fail safe ( bezpieczny w razie awarii ). Wnętrze wykończono głównie tworzywami sztucznymi. Kadłub rozpoczyna dwu-osobowa kabina złogi. 

Kabina załogi samolotu Embraer 170. 2002r.
Kabina załogi samolotu Embraer 170. 2002r.

Dalej umieszczono; przedział awioniki, kuchnię, garderobę, WC. Dalej umieszczono przedział pasażerski. W tyle pomieszczono; ewentualna kolejna kuchnię, garderobę lub WC. Kadłub wyposażony jest w 4 drzwi wejściowe. 2 sztuki z przodu i 2 sztuki z tyłu. Standardowo wejście do kabiny zapewniają drzwi umieszczone w lewej burcie. Przednie i tylne. Drzwi na prawej burcie są nieco mniejsze. Pod sufitem z lewej i prawej strony umieszczono duże zamykane pojemniki na podręczny bagaż. 
Pod podłogą umieszczone są ładownie ( przedziały na bagaż ). Jeden przed drugi za skrzydłami. Kabina jest ciśnieniowa, wentylowana i klimatyzowana. Całkowita długość kadłuba wynosi 29,90 m. Kadłub z zewnątrz ma szerokość 3,01 m. wewnątrz 2,74 m. Wysokość kadłuba z zewnątrz 3,35 m., wewnątrz 2,00 m. te wymiary są stałe dla całej rodziny. 
Konfiguracja foteli. Samoloty są budowane w układach jedno lub dwu-klasowych. Standardowo w rządzie jest układ 2 x 2. W klasie pierwszej ( klasa biznes ) w rzędzie jest układ 1 x 2. Samolot zabiera na pokład w układzie 1-klasowym; 80 foteli o rozstawie 30 cali, 78 foteli o rozstawie 31 celi, 70 foteli o rozstawie 32 cali. W układzie 2-klasowym; 70 foteli o rozstawie 36 cali w I klasie i 32 cale w II klasie. Na życzenie zamawiającego w zagłówkach foteli można zamontować ekrany. 

Kabina Embraer 170 w układzie jedno-klasowym. 2002r.
Kabina Embraer 170 w układzie jedno-klasowym. 2002r.

Fotele stosowane w I-klasie ( klasa biznes ). W zagłówka montowane są standardowo ekrany. 2006r.
Fotele stosowane w I-klasie ( klasa biznes ). W zagłówka montowane są standardowo ekrany. 2006r.

Usterzenie.
Usterzenie klasyczne, z podziałem na stery i stateczniki. Stateczniki dwudźwigarowe. Stery wykonane z kompozytu węglowego. Poruszane dwuobwodowym układem hydraulicznym. Usterzenie poziome typu pływającego ( o zmiennym kącie zaklinowania ). Nim realizowane jest wyważenie samolotu. Rozpiętość statecznika poziomego 10,00 m. 

Podwozie.
Podwozie trójpodporowe z zespołem przednim. Wszystkie golenie ze zdwojonymi kołami osadzonymi na jednej osi. Przednie wciągane w kadłub, z dwiema pokrywami. Podwozie główne wciągane w skrzydła i kadłub, ze szczątkowymi klapami. Same koła nie są osłonięte klapą. Sama opona stanowi pewnego rodzaju uszczelnienie komory. Wciąganie i wypuszczanie hydrauliczne, awaryjne grawitacyjne. Amortyzatory olejowo-gazowe. Hamulce wielotarczowe. Układ antypoślizgowy ( ABS ).

Podwozie Embraer 170. 2006r.
Podwozie Embraer 170. 2006r.

Napęd 
Napęd stanowią silniki CF 34 firmy General Elektric. Silnik turbowentylatorowy, dwuprzepływowy, dwuwałowy. Składa się z; 1-stopniowym wentylatorem, 4-stopniowa turbina niskiego ciśnienia, 10-stopniowa sprężarka osiową wysokiego ciśnienia, pierścieniową komorą spalania, 2-stopniowa turbina wysokiego ciśnienia, 4-stopniowa turbina niskiego ciśnienia, odwracacz ciągu.
Silnik CF 34 wywodzi się z wojskowego silnika TF 34 skonstruowanego do napędu bojowych samolotów A-10 Thunderbolt i S-3 Viking. Opracowany przez General Electric Aircraft Engines ( obecnie GE Aviation ) na przełomie lat 60/70-tych lat XX wieku. Niska głośność, wysoka trwałość i niezawodność oraz łatwość obsługi naziemnej sprawiły, że opracowano cywilny wariant silnika, oznaczony CF 34. Silnik CF 34-3 znalazła zastosowanie w 1983r., w lotnictwie regionalnym do napędów samolotów firmy Bombardier. W roku 1999r., w kolejnej wersji silnika CF 34-8 przebudowano sprężarkę ( zmniejszając przy tym liczbę stopni z 14 do 10), co dało większy ciąg i możliwość zastosowania w samolotach 70-osobowych, np. Embraer E-170/175 z rodziny E-Jet.
Samoloty Embraer 190/195 otrzymały zmodernizowane silniki CF 34, o czym poniżej.

Awinika
Brazylijczycy zdawali sobie sprawę, że nie są w stanie sami wytworzyć wysokorozwiniętej awionik. Poszukali najlepszy dostawców za granicą. Wybór padł na awionikę firmy Honeywell Primus wyposażona w Epic EFIS apartament. 
Firma Honeywell i jej oddział Aviation Business oferuje pełną gamę produktów i usług dla operatorów samolotów biznesowych i regionalnych. 
Honeywell Primus Epic to zintegrowanego systemu awioniki, który zapewnia zaawansowaną funkcjonalność w kabinie, poprawia świadomość załogi o sytuacji. Interfejsem są duże ciekłokrystaliczne płaskie ekrany z intuicyjną obsługą ( Integrated Navigation ) i oryginalną grafiką ( GFP, opatentowaną ), która pozwala na szybkie modyfikowanie trasy przelotu. Wszystko z monitorowaniem pogody, terenu i ruchu powietrznego. Wyświetlacze są bardzo elastyczne w skalowaniu, dzięki czemu wykresy, mapy i obrazy elektroniczne oprzyrządowania silników, zmieniają niemal dowolnie rozmiary i mają możliwość przeglądania w układzie 2D i 3D. Ponadto system jest zaprojektowany, aby umożliwić łatwą integrację podzespołów samolotu i fly-by-wire technologii, zapewniając jednocześnie zmniejszenie masy całości, przewodów i wymagają mniejszej ilości energii. Ponieważ funkcje systemu Primus Epic są oparte na oprogramowaniu, to istnieje możliwość jego aktualizacji, choćby z powodu wprowadzenia nowych przepisów nawigacyjnych lub zmian zarządzania przestrzenią powietrzną.
Zgodnie z życzeniem zamawiającego można w kabinie zamontować dwa wyświetlacze przezierne HUD, dla każdego członka załogi.

Konstrukcja Embraer 175
Podstawową różniącą pomiędzy wersją E-170, a E-175 jest wydłużony kadłub. Dodano segment przed i za centropłatem. Łącznie kadłub wydłużono o 1,78 m i ma o długość 31,68 m.
Samolot ma na pokładzie; 88 foteli o rozstawie 30 cali, 86 foteli o rozstawie 31 cali, 78 foteli o rozstawie 32 cale, 78 foteli w układzie dwu-klasowym.

Kabina Embraer 175. 2006r.
Kabina Embraer 175. 2006r.

Kabina Embraer 175. 2006r.
Kabina Embraer 175. 2006r.

Kabina Embraer 175. 2006r.
Kabina Embraer 175. 2006r.

Kabina Embraer 175. 2006r.
Kabina Embraer 175. 2006r.

Konstrukcja Embraer 190
Samolot otrzymał nowsze, mocniejsze silniki, dłuższy kadłub, większą rozpiętość skrzydeł, większą rozpiętość usterzenia poziomego. Poprzez powiększenie skrzydeł rozpiętość wzrosła z 26,00 m do 28,72 m. większy kadłub wymagał większego usterzenia poziomego i pionowego. Przez to samolot jest wyższy i zamiast 9,67 m, ma wysokość 10,28 m.
Samolot ma na pokładzie; 114 foteli o rozstawie 30 cali, 106 foteli o rozstawie 31 cali, 98 foteli o rozstawie 32 cale, 94 foteli w układzie dwu-klasowym.
Samoloty te nie zostały zakupione dla PLL LOT.

Kabina załogi Embraer 190. 2006r.
Kabina załogi Embraer 190. 2006r.

Toaleta Embraer 190. 2006r.
Toaleta Embraer 190. 2006r.

Napęd 
Napęd to zmodernizowane silniki CF 34-10. 
Całkowicie zmieniono filozofię przepływu: w sekcji wysokiego ciśnienia zamontowano 9-stopniową sprężarkę napędzaną 1-stopniową turbiną. Za wentylatorem wprowadzono 3-stopniową sprężarkę niskiego ciśnienia ( tzw. Booster ), nie występującą w poprzednich wersjach. Zmiany zaowocowały znacznym wzrostem ciągu i możliwością napędzania jednostek przeznaczonych dla 100 pasażerów, np. Embraer E190/195. Przy projektowaniu silnika wykorzystano zaawansowane technologie znane z innych linii silnikowych, m.in. GE 90, CF 6 i - przede wszystkim – CFM 56.
Kluczowymi cechami silnika CF34-10 są: wydłużona cięciwa łopaty wentylatora o większej odporności na uderzenie, pozwalająca na uzyskanie wyższych ciągów; zmienna geometria łopatek sprężarek i turbin wzdłuż całej drogi ruchu powietrza w silniku, umożliwiająca wysoce wydajny przepływ, bez strat ciśnienia, a w związku z tym: lepsze spalanie paliwa i korzystniejsze temperatury spalania; wysoce odporna pojedyncza komora spalania, cechująca się niską emisją gazów, spełniającą najbardziej restrykcyjne normy; jeden stopień turbiny wysokiego ciśnienia dla zmniejszenia kosztów serwisu
stożkowa dysza wyrzutowa, zmniejszająca głośność silnika.
Produkcję silników uruchomiono w 2005r.

Dane z 2005r. model silnika l. stopni wentylatora / kompresora l. stopni turbin ciśnienia wysokiego / niskiego ciąg max. n.p.m. [lb] spręż przy ciągu max. średnica zewnętrzna [in] długość całkowita [in] masa sucha [lb] zastosowanie
CF34-8E 1 / 10 2 / 4 14.510 28,5:1 53,4 121,2 2.600 Embraer E170/175
CF34-10E 1 / 3+9 1 / 4 20.000 29:1 57 145,5 3.700 Embraer E190/195

 

Silnik CF 34-10 E na samolocie Embraer 190. 2006r.
Silnik CF 34-10 E na samolocie Embraer 190. 2006r.

Silnik CF 34-10 E na samolocie Embraer 190, podwozie główne i część skrzydła. 2006r.
Silnik CF 34-10 E na samolocie Embraer 190, podwozie główne i część skrzydła. 2006r.

Konstrukcja Embraer 195
Samolot po raz kolejny otrzymał wydłużony kadłub. Reszta pochodzi od Embraer 190.
Samolot ma na pokładzie; 122 foteli o rozstawie 30 cali, 118 foteli o rozstawie 31 cali, 108 foteli o rozstawie 32 cale, 106 foteli w układzie dwu-klasowym.

Kabina załogi Embraer 195. 2010r.
Kabina załogi Embraer 195. 2010r.
Dane T-T E-170 (ERJ170-100) E-175 (ERJ170-200) E-190 (ERJ190-100) E-195 (ERJ190-200)
Wymiary Miano
R 26,00 26,00 28,72 28,72 M.
D 29,90 31,68 36,24 38,65 M.
H 9,67 9,67 10,28 10,28 M.
Pow. nośna M2
Masa Własna 21 140 21 810 28 080 28 970 Kg
Całkowita Kg
Max STD 35 990 37 500 47 790 48 790 Kg
Max LR 37 200 38 790 50 300 50 790 Kg
Max AR 38 600 40 370 51 800 52 290 Kg
Ładunku STD 9 100 10 080 13 080 13 650 Kg
Ładunku LR 9 100 10 080 13 080 13 650 Kg
Ładunku AR 9 840 10 360 13 080 13 650 Kg
Paliwo 9 335 9 335 12 971 12 971 Kg
Prędkość Max 890 890 890 890 Km/h
Max 0,82 Ma 0,82 Ma 0,82 Ma 0,82 Ma Ma
Wznoszenia 3 500 FPM
Przelotowa 0,79 Ma 0,79 Ma 0,79 Ma 0,79 Ma Ma
Lądowania Km/h
Zasięg Max Km
Z ładunkiem Km
STD 3 334 3 334 3 334 2 593 Km
LR 3 889 3 889 4 260 3 334 Km
AR 3 892 3 706 4 448 4 077 Km
Pułap 12 500 12 500 12 500 12 500 M.
Rozbieg Dobieg M.
Rozbieg z max ładunkiem 1 644 2 244 2 056 2 179
Silnik Typ GE CF 34-8E GE CF 34-8E GE CF 34-10E GE CF 34-10E
Ciąg 2 x 62,3 kN – 63,2 kN 2 x 62,3 kN – 63,2 kN 2 x 82,3 kN – 89,0 kN 2 x 82,3 kN – 89,0 kN
Załoga 2 2 2 2
Liczba sztuk 10 14 - 4

Embraer 170 rysunek 2002r.
Embraer 170 rysunek 2002r.

Opracował Karol Placha Hetman