Kraków 20.04.2009r.
256b Rozdział 1961.09.29. ( 4.02.1980r. )
OKB Mikojan i Guriewicz MiG-21 bis
Polska

Naddźwiękowy samolot myśliwski, działający w "każdych warunkach pogodowych".
Konstrukcja. 


MiG-21 bis nb 9204. Czyżyny 2007r. zdj. Karol Placha Hetman.

Konstrukcja MiG-21 bis
Jest to siódma wersja wprowadzona na uzbrojenie Polski. Ostatnia bojowa i ostatnia pod względem czasowym.
Jednomiejscowy, jednosilnikowy, naddźwiękowy samolot myśliwski. Średniopłat.
Skrzydło „delta” ze ściętymi końcówkami, skos 570, powierzchnia całkowita 23 m2, profil skrzydła symetryczny CAGI S-12, o grubości względnej 4,2 % u nasady i 5 % na końcu, zaklinowanie 00, wznos -20, cięciwa u nasady 5,97 m., na końcu 0,46 m., konstrukcja to dźwigar główny, pomocniczy, przedni i tylny. Pokrycie o grubości 1,5 do 2,5 mm. W każdym skrzydle są dwa zbiorniki paliwa. Pod skrzydłami 4 węzły dla uzbrojenia. Skrzydła wyposażono w lotki o łącznej powierzchni 1,18 m2, wychylane są po 20 0. Klapy wyposażono w układ nadmuchu, powierzchnia 1,84 m2, wychylane są do startu o 250, do lądowania o 450.
Kadłub z czołowym chwytem powietrza, z centralnym ruchomym stożkiem. Stożek od prędkości samolotu Ma-1,5 zaczyna przesuwać się do przodu i przy prędkości Ma-1,9 zajmuje skrajne wysunięte położenie. Stożek wyposażono w układ odsysania warstwy przyściennej. Oś stożka jest pochylona 30w dół. Za stożkiem kanał rozdziela się na dwa, aby obejść kabinę po bokach. Kanał wyposażono w klapki przeciwpompażowe i dodatkowe chwyty na wysokości kabiny. Te chwyty wyposażono w osłony zabezpieczające zassaniu ciał obcych z ziemi z pod przedniego koła. Płatowiec wyposażono w trzy hamulce aerodynamiczne. Pierwsze dwa stanowią parę i umieszczono je przed podwoziem głównym. Maja powierzchnię 2 x 0,442 m2. Wychylane SA po 350. Trzeci hamulec aerodynamiczny umieszczono pod kadłubem z podwoziem głównym. Ma powierzchnie 0,47 m2, jest perforowany i wychylany o kąt 400. Do kadłuba można mocować przyspieszacze startowe SPRD-99 U2 o ciągu regulowanym od 1 280 kG. do 3 230 kG., a przez to różnym czasie pracy – od 9,8 sekund do 17,8 sekund. Masa jednego wynosi 221 kg. Po kadłubem umieszczono kierownicę aerodynamiczną. Spadochron hamujący o powierzchni 19 m2, można wypuścić przy prędkości 320 km/h i po wyhamowaniu go odrzucić. Kabina hermetyczna i automatycznie klimatyzowana. Pilot może ubierać albo kombinezon ze szczelnym Chełmem, albo kombinezon z maska tlenową. Fotel KM-1 M zapewnia ratunek przy prędkości od 130 do 1 200 km/h i od 0 m. wysokości. Osłona kabiny składa się z wiatrochronu z szyba pancerną o grubości 55 mm. Odladzana jest poprzez spryskiwanie spirytusem. Owiewka odchylana na prawo, ręcznie. Wyposażono ją w peryskop z układem odladzania i anty olśnieniowym.
Usterzenie poziome płytowe, powierzchnia 3,94 m2, rozpiętość 3,74 m., kat natarcia 550, wychylanie w dół 7,50, w górę 16,50. na końcach masy przeciwflatterowe. Usterzenie pionowe o kącie skosu 610211, grubość względna 6 %. Powierzchnia statecznika 5,32 m2, steru 0,965 m2, wychylanie po 250.
Podwozie ze wszystkimi kołami pojedynczymi. Wszystkie koła z hamulcami tarczowymi. Przednia goleń chowana jest do przodu. Rozmiar koła 500 x 180, ciśnienie 7 atm. Na goleni tłumik shimmy. Rozmiar kół głównych 800 x 200, ciśnienie do 8 atm. Rozstaw podwozia 2,787 m., baza 4,71 m.
Zespół napędowy R-25-300 o ciągu bez dopalania 1 x 4 020 kG., z pierwszym dopalaniem 1 x 6 960 kG., z drugim dopalaniem 1 x 9 708 kG. Silnik jednoprzepływowy, dwuwałowy, 3 stopnie sprężarki jednego wału, 5 stopni drugiego, 1 turbina jednego wału i 1 turbina drugiego wału, dwa dopalacze. Długość silnika 4,61 m, średnica 0,967 m, masa 1 210 kg. Instalacja paliwowa o pojemności 2 885 litrów.

Awionika MiG-21 bis
System SAU dokładnie SAU-23JeSN to system automatycznego sterowania. Współpracuje on z; 
- nadajnikiem żyroskopowym sztucznego horyzontu AGD-1; 
- systemem RSBN; 
- agregatem żyroskopowym systemu kursowego KSI; 
- nadajnikiem kąta natarcia DUA; 
- radiokompasem ARK-10; 
- radiowysokościomierzem małych wysokości RW-UM; 
- odbiornikiem radiolatarni znakującej MRP-56P (przy automatycznym zajściu do lądowania); 
- mechanizmem wykonawczym automatu regulacji sterowania ARU-3W. 
System SAU umożliwia sterowanie samolotem na zakresie automatycznym, dyrektywnym i ręcznym, w tym automatyczne wykonanie zajścia do lądowania. 

System RSBN, czyli radiotechniczny system bliskiej nawigacji umożliwia wykonanie lotu według zaprogramowanych punktów zwrotnych z radiokorekcją od radiolatarni RSBN, zajścia do lądowania na wcześniej zaprogramowanych lotniskach.

MiG-21 bis i system SAU-23JeSN. 1995r.

Uzbrojenie MiG-21 bis
Maszynę wyposażono w stację radiolokacyjną RP-22 SM i półautomatyczny układ naprowadzania na cele powietrzne Lazur-M. Zapewnia on wyprowadzenie samolotu na tylną półstrefę celu, przechwycenie i atakowanie pojedynczych celów wykrytych radiolokatorem, w przedziale wysokości 1 000 m. do 17 500 m., przy prędkościach do 1 600 km/h, wszystkich „każdych warunkach pogodowych”. Ten atak można wykonać pociskami R-3 S, R-13 M, R-55, R-60 M, lub pociskami R-3 R z głowica naprowadzana radiolokacyjnie. Liczba zabieranych pocisków wynosi do 4 sztuk, tylko R-60 M można przenosić 6 sztuk ( na węzłach wewnętrznych po dwa ). Możliwe są różne kombinacje uzbrojenia. 
Stacja radiolokacyjna w zakresie przeszukiwania omiata przestrzeń w poziomie po 300, w pionie 170 do góry, 150 w dół. Śledzenie prowadzi w zakresie stożka o kącie 30.
Cele wolno lecące i naziemne można zwalczać przy ich kontakcie wzrokowym przy pomocy celownika ASP-PFD-21.
Zwalczanie celów naziemnych lub nawodnych możliwe jest z lotu poziomego, przy prędkościach 700 km/h do 1 000 km/h, pociskami S-5 z wysokości 25-100 m. Bombardowanie dokonuje się z wysokości 300 m., bombami zwykłymi i zapalającymi. Atak z lotu nurkowego wykonuje się do kąta 400, w przedziale prędkości 600 – 1 000 km/h, pociskami S-5, S-24 B, ewentualnie k.p.r. z głowicami termicznymi do celów będących źródłem promieniowania cieplnego. Pociski n.p.r. S-5 występują w różnych odmianach służących do zwalczania celów słabo opancerzonych, silnie opancerzonych i latających. Są wystrzeliwane zawsze z zasobników 16- lub 32- rurowych. Pociski n.p.r. S.-24 samolot może zabrać 4 sztuki. Odpala się je z wyrzutni szynowych.
Działko GSz-23 Ł posiada zapas 200 pocisków. Jest to działko dwulufowe, kal. 23 mm.
Bomby stosowane dla myśliwca mają masę; 50, 100, 250 lub 500 kg.
Podczas dyżurów bojowych Polskie MiG-21 bis były zwykle wystawiane tak, że jeden miał podwieszone 2 x R-3 R, a drugi 2 x R-60.


MiG-21 bis nb 9483 podczas dyżuru bojowego. Dobrze widoczne uzbrojenie. Malbork 2002r.


MiG-21 bis nb 9211 z 9 PLM w Zegrzu Pomorskim podczas ćwiczeń Orli Szpon 1997r.

Dane T-T

 

MiG-21 bis

 

Wymiary

 

 

Miano

R

 

7,154

M.

D

 

13,58 / 15,00 z sondą

M.

H

 

4,125

M.

Pow. nośna

 

 

M2

Masa

Własna

5 843

Kg

 

Całkowita

8 725

Kg

 

Max

10 400

Kg

 

Ładunku

1 300

Kg

 

Paliwo

 

Kg

Prędkość

Max

2 175 na 11 000 m.

Km/h

 

Max

1 300 na 0 m.

Km/h

 

Wznoszenia

225 m/s

 

 

Przelotowa

 

Km/h

 

Lądowania

270-300

Km/h

Zasięg

Max

1 900

Km

 

Z ładunkiem

1 265

Km

Pułap

 

17 500

M.

Rozbieg

Dobieg

500 / 570

M.

Silnik

Typ

R-25

 

 

Ciąg

1 x 4 020 kG. bez dop

1 x 6 960 kG z dop. I 1 x 9 708 kG. z dop. II

 

Załoga

 

1

 

Liczba

sztuk

72

 


Opracował Karol Placha Hetman