Kraków 14.11.2014r.

Lotnisko Balice

Historia


Część 4


W nowym wieku. 2000r.

To co zaczęło dziać się na Balicach na przełomie wieków przyćmiewa wszystko to co zaszło od 1963r.. Tak dynamiczny rozwój jest niewątpliwym sukcesem Portu w Balicach. Wszyscy udziałowcy Spółki byli żywo zainteresowani jak najkorzystniejszym rozwojem. Jednak muszę podkreślić, że ludzie podróżują do Krakowa nie dlatego, że w Balicach jest fajny port lotniczy, tylko dlatego, że przelot jest w ich zasięgu możliwości i udają się do Krakowa lub Małopolski w konkretnym celu. Prosty przykład; lecimy do Rzymu i nie interesuje nas, że wylądowaliśmy na prowincjonalnym lotnisku Ciampino, a nie na pięknym Fiumicino. 13 PLTr zostaje rozformowany 31.12.2000r. na mocy Rozkazu Ministra Obrony Narodowej Nr PF 24 z dnia 3.10.2000r., a w dniu 1.01.2001r. powstaje 13 Eskadra Lotnictwa Transportowego i 8 Baza Lotnicza.


2001r.

Rozbudowę terminalu ukończono w kwietniu 2001r., a poświecenia dokonał ksiądz kardynał Franciszek Macharski. Ten ważny dzień upamiętniono w postaci tablicy pamiątkowej. Tak rozbudowany terminal był zdolny do obsługi 1 300 000 – 1 500 000 pasażerów.


2002r.

W 2002r. 13 ELTr otrzymała pierwsze samoloty M-28 B Bryza-TD o masie całkowitej 7 500 kg. Samoloty te zastąpiły starzejące się An-2.

W 2002r., uruchomiono kolejny niewielki moduł w terminalu. Objął on poczekalnię dla pasażerów I klasy i VIP oraz cztery dodatkowe stanowiska odpraw pasażerów.


2003r.

W 2003r. irlandzkie tanie linie lotnicze Ryanair prowadziły rozmowy na temat otwarcia połączeń z krakowskiego lotniska. Władze portu lotniczego nie zgodziły się jednak na obniżenie opłat lotniskowych. Jednak władze miasta i województwa podjęły działania w celu wybudowania Terminalu 2 dla tanich linii lotniczych. Pojawiły się jednak trudności związane ze skomplikowaną sytuacją własnościową lotniska oraz brakiem jasnej sytuacji, co do tego, kto jest za niego odpowiedzialny. Mimo że nie powstał jeszcze nowy terminal, pojawiły się już pierwsze tanie linie lotnicze, co zmusiło tradycyjnych przewoźników do obniżenia cen na niektórych trasach.


W 2003r. 13 ELTr przyjęła na stan pierwszy samolot CASA C-295 M. Maszyny te zastąpiły długowieczne An-26. Do grudnia 2008r. przyjęto 12 maszyn C-295 M. Lecz w styczniu 2008r. utracono w katastrofie jeden samolot Nb 019, ale co tragiczniejsze zginęło 20 oficerów z Polskich Sił Powietrznych. Cześć Ich Pamięci!


W 2003r., po raz kolejny rozbudowano płytę peronową (PPS), o kolejne 90 000 m2. Tak rozbudowana płyta peronowa otrzymała aż 17 stanowisk dla samolotów kodu referencyjnego C (B 737, A 320).

W 2003r., Lotnisko Balice obsłużyło ponad 500 000 pasażerów.


2004r.

W 2004r. pojawiły się także nowe połączenia w Europie Środkowej. Na poważnego konkurenta wyrósł Katowicki Port Lotniczy w Pyrzowicach, dla miłośników lotnictwa bardziej znany jako Wojskowe Lotnisko Mierzęcice. Katowice lepiej poradziły sobie z przyciągnięciem tańszych przewoźników. Dodatkowo w ofercie podawali; loty z Krakowa za granicę, a realizowali je wioząc pasażerów autokarami z Krakowa do Pyrzowic. W efekcie zyskali pasażerowie.

W dniu 1.05.2004r., Rzeczypospolita wstąpiła do Unii Europejskiej, co spowodowało otwarcie Polskiego rynku dla zagranicznej konkurencji. Gremialnie do Polski napłynęły obce linie lotnicze, głównie nisko-kosztowe. W Balicach pojawiły się; Germanwings (24.06.2004r., loty do Kolonii), Sky Europe (30.09.2004r., przewoźnik słowacki już nie istniejący), Easy Jet (13.10.2004r., jako pierwsza zainaugurowała regularne połączenia z Krakowa na Zachód Europy).

Lotnisko Balice otrzymało jako pierwsze (razem z Warszawą i Gdańskiem) prawo obsługi pasażerów według praw Układu z Schengen, czyli uproszczona odprawa (bez paszportów, tylko na dowód osobisty) dla obywateli europy zrzeszonych w układzie. W 2004r., pomiędzy Wojskiem Polskim, a Spółką, podpisano porozumienie o zasadach korzystania z pola wzlotów i urządzeń na nim zainstalowanych. Porozumienie regulowało prawa i obowiązki każdej ze stron oraz sposoby finansowania i konserwacji. Trzecia stroną porozumienia była AMW, która ustaliła sposób dzierżawy 260 hektarów, na których powstały i powstawały kolejne obiekty Lotniska Cywilnego. W tych 260 hektarach znalazła się także DS (RWY) i główna droga kołowania. Wojsko Polskie pozostawiło tylko ścisły teren 8 Bazy Lotniczej z częścią pola wzlotów. Lotnisko Balice zostało wpisane do rejestru lotnisk cywilnych. Wielostronną umowę zawarto na okres 20 lat, do 2024r.


2005r.

W 2005r., trwały prace we wnętrzu terminalu, dla dostosowania go do odpraw w systemie Schengen. Zwiększono liczbę bramek kontroli bezpieczeństwa, dodatkowe punkty kontroli celno-paszportowej, powiększono poczekalnie dla pasażerów, którzy przeszli już kontrolę bezpieczeństwa.

Od dnia 30.10.2005r., loty z Krakowa rozpoczął Ryanair, gigant wśród przewoźników low-cost. W 2005r. Lotnisko Balice obsłużyło ponad 1 586 000 pasażerów. Była to ogromna dynamika wzrostu, jednak spowodowano początkiem kolejnej wielkiej emigracji Polaków za chlebem.


2006r.

Połączenie kolejowe. 2006r.

Bocznica kolejowa łącząca lotnisko ze stacją Mydlniki wybudowana została w 50-tych latach. Pociągami dostarczano i dostarcza się większość towarów, szczególnie paliwo. W 2004r. po raz kolejny odżyła propozycja połączenie kolejowego między lotniskiem a centrum miasta, z wykorzystaniem istniejącej bocznicy kolejowej. Tym razem jednak pomysł został zrealizowany. Od 26.05.2006r. na trasie Dworzec Główny Kraków – Lotnisko Balice poprzez Mydlniki kursują szynobusy. Przejazd szynobusem z centrum miasta trwa 15-16 minut. Pociąg nazwano Ekspres Balice. W 2009r., pociąg kursował codziennie, niemal całą dobę, za wyjątkiem godzin późnonocnych, co 30 minut. Cena biletu normalnego jedno-przejazdowego wynosiła 7 zł. Bilet można było kupić także w automacie w pociągu, który przyjmuje banknoty i wydaje resztę. Pociąg nie zatrzymuje się na stacjach pośrednich (jedynie niektóre kursy w każdą stronę zatrzymują się na przystanku Kraków-Łobzów). Obsługa linii: dwa szynobusy spalinowe (SA133-004 i SA133-005), w rezerwie SA101-001+SA121-001 i SA109-002. Pociągi klimatyzowane, liczba miejsc siedzących w składzie: 140-146, liczba wszystkich miejsc: 300. Niemniej jednak w 2009r., linia kolejowa wymagała modernizacji. Po pierwsze należy zlikwidować przejazdy kolejowe, zastępując je wiaduktami. Należy zbudować przystanek kolejowy dokładnie naprzeciwko portu lotniczego. Mówiono także o ewentualnej elektryfikacji odcinka od Mydlnik do bazy wojskowej. W 2014r., oddano nowy odcinek i przystanek kolejowy przed samym terminalem.


Połączenie drogowe

W bezpośrednim sąsiedztwie portu lotniczego przebiega autostrada A4 z węzłem autostradowym w trzech kierunkach; Katowice, Centrum Krakowa i Obwodnica zachodnio-południowa. Pierwsze odcinki autostrady zostały oddane do użytku w 1985r.. Przejazd do centrum miasta zajmuje 20-30 minut.

Dawne połączenie lotniska z Krakowem było realizowane poprzez cztery połączenia drogowe. Podstawowe były dwie drogi. Pierwsza na kierunku północnym poprzez Zabierzów i Bronowice, druga na kierunku południowym poprzez Kryspinów, Bielany i Przegorzały. Pozostałe dwie drogi były krótsze, ale wąskie. Jedna przez Mydlniki do Bronowic, druga przez Olszanicę i Chełm do Cichego Kącika.

Plany na przyszłość w 2009r. wyglądały dojść obiecująco; zaplanowano zbudowanie przez miasto nowej dwupasmowej drogi na lotnisko, która zaczynałaby się na dzisiejszym zakręcie alei Armii Krajowej. Budowa nowej drogi wojewódzkiej łączącej Zabierzów z Kryspinowem przez Wolę Justowską. Pozwoliłoby to odciążyć dotychczasową drogę nr 774 Zabierzów-Kryspinów. Połączenie przez GDDKiA nowych dróg systemem zjazdów z obwodnicą Krakowa i autostradą A4.


W dniu 4.11.2006r., port obsłużył 2-milionowego pasażera. W tym czasie Lotnisko Balice miało połączenie z 45 lotniskami na świecie. W całym 2006r., Lotnisko Balice obsłużyły 2 367 000 pasażerów.


2007r.

Od 2007r., Lotnisko Balice ma nowe logo w postaci unoszących się w powietrzu dmuchawców. Zaczęto także używać skróconej nazwy; Kraków Airport.

W 2007r., terminal był już ciasny. Dlatego postanowiono w obiektach technicznych, które pełniły rolę warsztatów i garaży dla lotniskowych pojazdów i urządzeń, umieścić terminal krajowy, zdolny do obsługi 500 000 pasażerów / rocznie. Jego powierzchnia użytkowa to 1 800 m2 (1 733 m2).




Zgodnie z obowiązującymi przepisami na Lotnisku Balice należało wybudować nową strażnicę lotniskowej straży pożarnej. Umieszczono ją na polu wzlotów w pobliżu drogi kołowania i drogi startowej. Tutaj miejsce znalazła także placówka meteo. Uroczyste otwarcie nowego obiektu nastąpiło w dniu 17.05.2007r.



W 2007r., Lotnisko Balice po raz pierwszy przekroczyło liczbę 3 milionów pasażerów (3 068 000 pasażerów / rok). Wynik ten okazał się trudny do powtórzenia bo w 2008r., nastąpiło lekkie załamanie przewozów komercyjnych. W 2008r., Lotnisko Balice obsłużyło 2 923 000 osób.


2009r.

W 2009r., rozpoczęła się wielopłaszczyznowa dyskusja na temat przyszłości Lotniska Balice. Dyskutowano o działaniach bliskich i możliwych do realizacji, jak i odległych i mało realnych.

Realnym i już rozpoczętym (2013r.) zadaniem była rozbudowa terminalu w kierunku wschodnim. Nowy terminal będzie mógł obsłużyć nawet 5 000 000 - 9 000 000 pasażerów / rocznie. Ulokowany został między istniejącym terminalem, a terminalem cargo. Trzeba także pamiętać, że Wojsko Polskie przekazało pod inwestycje kolejne 33 hektary potrzebne do rozwoju cywilnego lotniska.

Razem z nowym terminalem zostanie po raz kolejny rozbudowana płyta peronowa. Ma ona pomieścić 30 samolotów kodu C i trzy samoloty kodu D. Nie wspominając o kilkunastu małych samolotach general aviation.



Dużo trudniejszym tematem była budowa drugiej DS (RWY). Nie ulega wątpliwości, że obecnym standardem wśród lotnisk komercyjnych jest układ dwóch równoległych DS (RWY). Dzięki takiemu układowi lotnisko funkcjonuje cały czas, bo remont jednej drogi nie wstrzymuje ruchu. Obecne przepisy nakazują oddale jednej drogi od drugiej o minimum 2 000 m. W Balicach nie ma miejsca na takie rozwiązanie. Do autostrady A 4 jest tylko 1 800 m. Realnym rozwiązaniem byłby drugi RWY krzyżujący się z istniejącym. Trzeba pamiętać, iż obecnie jeden RWY zapewnia obsłużenie do 10 ,milionów pasażerów. Dwa RWY pozwalają na osiągniecie 18 milionów pasażerów.


2010r.

W 2010r., oddano do użytku wielopoziomowy parking dla 1 243 samochodów osobowych. Jest on zlokalizowany naprzeciwko Terminalu.



Także w 2010r., oddano do użytku nowy fragment drogi kołowania, tak zwanego łącznika, który połączył wschodnią część płyty peronowej z główna droga kołowania i RWY. Dzięki temu płyta peronowa ma dwie drogi do pola wzlotów. Liczba możliwych operacji kołowania uległa zwiększeniu z 17 do 32 / godzinę. Przy okazji powstało stanowisko do odladzania samolotów i 3 dodatkowe miejsca postojowe.

W 2010r., RWY otrzymał nowy wskaźnik kąta ścieżki schodzenia, światła PAPI oraz system podświetlenia pionowych znaków na polu wzlotów.


Z końcem letniego sezony rozkładów lotów (27.10.2010r.) PLL LOT wycofał się z obsługi połączenia Krakowa z Chicago. Wywołało to wielkie oburzenie pasażerów i władz samorządowych Krakowa i Małopolski. Niestety, w tym czasie PLL LOT pod dyrekcją masońsko-liberalnego rządu Rzeczypospolitej Donalda Tuska był fatalnie zarządzany i przynosił duże straty.


2011r.

W 2011r., Lotnisko Balice otrzymało nowy system ILS kat I, który ostatecznie uzyskał kat II.

W 2011r., zatwierdzono plany nowej wieży kontroli ruchu lotniczego. Ta powstała w 50-latach nie spełnia swoich zadań, gdyż z niej nie widać płyty peronowej portu lotniczego. Nowy TWR ulokowano w lasku pomiędzy wojskowym hangarem, a płytą peronową. W konkursie na projekt wieży zwyciężyła firma Prochem SA. Wieża umieszczona została na działce o powierzchni 8 800 m2. Budowę rozpoczęto wiosną 2013r., a zakończono w grudniu 2014r.



Rozbudowa ośrodka radiolokacyjnego w Krakowie. Nową stację radiolokacyjną planowano umieścić w miejscu pracującego od 15 lat. Zaletą związaną z wyborem tej lokalizacji jest wykorzystanie istniejącego budynku technicznego oraz aktualnej lokalizacji wieży. Nowy radar ma spełniać wysokie wymogi bezpieczeństwa; na przykład dokładność wskazań rzędu 25 ft. Na nowa stacje radiolokacyjną i dodatkową modernizacje ośrodka wydano 25 milionów złotych. Termin realizacji inwestycji, to początek 2015r. Termin ten jednak stał pod znakiem zapytania, bo przetarg na jego budowę badały (2013r.) służby specjalne i prokuratura. Firma która wygrała przetarg przedstawiała, że ma doświadczenie w budowie takich instalacji w Chinach. Informacje te nie potwierdziły się.

Radiolatarnia DVOR/DME wraz z infrastrukturą teletechniczną, to kolejna nowa inwestycja. Wykonawcą dokumentacji i podstawowych prac było Przedsiębiorstwo Telekomunikacyjne TELBUD S.A. z Poznania. Wartość inwestycji to 3 miliony złotych, a termin realizacji to koniec 2012r.

Modernizacja NDB Bliższa Kraków to inwestycja polegająca na wykonaniu nowego zasilania energetycznego i połączenia teletechnicznego oraz modernizacji zagospodarowania i wyposażenia obiektu NDB po uzyskaniu prawa do terenu należącego dotychczas do Agencji Mienia Wojskowego. Koszt modernizacji to 750 tysięcy złotych, a termin realizacji to 2012r.


2013r.

W dniu 3.04.2013r., irlandzki Ryanair otworzył na Lotnisku Balice swoją drugą w Polsce bazę.

W 2013r., Lotnisko Balice rozpoczęło kolejne inwestycje. Najważniejszą jest prawie dwukrotna rozbudowa terminalu. Także spółka córka Airport Hotel rozpoczęła budowę hotelu obok wielopoziomowego parkingu. Hotel otrzymał nazwę Hilton Garden Inn i pierwszego gościa przyjął 1.11.2014r.. Po raz kolejny zostanie dokonana modernizacja drogowo-pieszego układu komunikacyjnego. Powstanie łącznik na wysokości około 10 m, między terminalem, a wielopoziomowym parkingiem.

Rozpoczęto także budowę nowego odcinka linii kolejowej i przystanku zlokalizowanego bezpośrednio przy terminalu.

W 2013r., Lotnisko Balice obsłużyło 3 648 000 pasażerów.


Opracował Karol Placha Hetman