41 Eskadra Lotnictwa Taktycznego w Malborku 2000r.-2010r.i nadal


Kraków 9.02.2010r.
41 Eskadra Lotnictwa Taktycznego
w Malborku.
1.01.2000r. – 2010r. i nadal 



Godło 41 ELT na samolocie MiG-29.

Historia

Zobacz 41 PLM
Przeformowanie 31.12.1999r.
W dniu 31.12.1999r. 41 PLM w Malborku zostaje przeformowany w 41 Eskadrę Lotnictwa Taktycznego i 22 Bazę Lotniczą. Nowe jednostki rozpoczęły działalność z dniem 1.01.2000r. 
1 ELT została podporządkowana pod 1 Brygadę Lotnictwa Taktycznego. Na swoim wyposażeniu mała wówczas samoloty myśliwskie typu MiG-21 bis i szkolno-bojowe MiG-21 UM. 
Na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr 249 z dnia 17.10.2001r. Eskadra przejęła tradycje następujących jednostek lotniczych;
4 Eskadry Lotniczej 1919r.-1920r.
4 Eskadry Wywiadowczej 1920r.
Eskadry Szkolnej Oficerskiej Szkoły Obserwatorów Lotnictwa 1920r.-1924r.
141 Eskadry Myśliwskiej 4 Pułku Lotniczego 1924r.-1939r.
142 Eskadry Myśliwskiej 4 Pułku Lotniczego 1924r.-1939r.
306 Dywizjonu „Toruńskiego” 1940r.-1946r.
41 Pułku Lotnictwa Myśliwskiego 1952r.-1999r.

41 ELT przejęła także po 41 PLM sztandar, odznakę pamiątkową oraz święto jednostki obchodzone rokrocznie w dniu 22 kwietnia, na pamiątkę sformowania 41 PLM w dniu 22.04.1952r.
W styczniu 2001r. po odpowiednim przeszkoleniu i przystosowaniu sprzętowym 41 ELT została zgłoszona do NATO jako eskadra myśliwska, pełniąc dyżury w ramach Zintegrowanego Systemu Obrony Powietrznej NATO. W 2002r. Eskadra wzięła udział w prowadzonym na terenie Polski sojuszniczym ćwiczeniu „Strong Resolve 2002”. Eskadra działała tak do grudnia 2003r., gdyż wówczas wycofany z eksploatacji samoloty MiG-21, ponieważ zakończył się ich resurs. W dniu 16.12.2003r. w Malborku do ostatniego lotu wzbił się w powietrze MiG-21 z biało-czerwonymi szachownicami. W dniu 19.12.2003r. uroczyście pożegnano samoloty MiG-21 bis i MiG-21 UM.

Pożegnanie MiG-21 2003r.
W dniu 19.12.2003r. na terenie 22 Bazy Lotniczej obyły się ostatnie loty szkolne samolotów MiG-21 w Wojskach Lotniczych i Obrony Powietrznej, połączone z ich uroczystym podżeganiem. Impreza podniosła i smutna. Bo wówczas nie do końca było wiadomo, czy 41 ELT otrzyma inny sprzęt. 
Symboliczne pożegnanie samolotów, które przez 43 lata były podstawą naszej obrony powietrznej, zgromadziło wielu ludzi związanych niegdyś zarówno z tymi samolotami, jak i malborskim pułkiem.
Ostatni lot szkolny wykonali dowódca 41 eskadry lotnictwa taktycznego ppłk pil. Jan Rajchel i dowódca 22 BLot ppłk pil. Eugeniusz Gardas, na MiG-21 UM nb 9323 ( sparka, samolot o numerze fabrycznym 516999323 został przyjęty na stan 26.09.1980r. ). Meldunek po locie przyjął obecny na uroczystości dowódca 2 Korpusu Obrony Powietrznej gen. bryg. pil. Zbigniew Bielewicz, po czym również dawni piloci pożegnali się z samolotami, składając na skrzydle MiG-21 UM nb 9323 symboliczną wiązankę kwiatów.


MiG-21 UM nb 9323 na Lotnisku Malbork podczas pożegnania 19.12.2003r.


MiG-21 UM nb 9323 na Lotnisku Malbork podczas pożegnania 19.12.2003r.

Piloci całkowicie przesiedli się na samoloty TS-11 Iskra bardziej dla podtrzymywania nawyków niż dla obrony granic.

TS-11 nb 1001 w Malborku. Na kadłubie godło Eskadry. 2005r.

MiG-29 w 41 ELT. 2005r.
Dla Eskadr nastał nowy czas. Zdecydowano o przezbrojeniu jej w pozyskane od niemców MiG-29, które jednak wymagały poważnych remontów i pewnej unifikacji. Remonty przeprowadzono w WZL Nr 2 w Bydgoszczy. Od lutego 2003r. piloci i technicy rozpoczęli przeszkolenie teoretyczne. Od lipca 2004r. technicy z 41 ELT przechodzili praktyczne szkolenie w obsłudze myśliwców frontowych MiG-29 w 1 ELT na Lotnisku Mińsk Mazowiecki. W 2005r. piloci z 41 ELT rozpoczęli pierwsze loty na MiG-29 w Mińsku Mazowieckim. Pierwszymi pilotami byli; major Mariusz Biajgo, kapitan Andrzej Adamski, kapitan Leszek Błach, kapitan Mirosław Zima. 
Jako pierwszy do Malborka przybył w dniu 6.05.2005r. egzemplarz MiG-29 nb 4115. Dopiero kolejne egzemplarze po gruntownej kuracji odmładzającej będą w stanie pozwolić Eskadrze na osiągnięcie gotowości bojowej. Na dzień 1.07.2005r. w 41 ELT na nowe samoloty było przeszkolonych 4 pilotów i 55 osób personelu technicznego. 
Pierwsze MiG-29 weszły do służby w 41 ELT w dniu 7.06.2005r., podczas uroczystości rozpoczęcia szkolenia na nowym typie samolotu bojowego. W obecności dowódcy Sił Powietrznych generała broni pilota Stanisława Targosza oraz żołnierzy z 41 ELT i 22 BLot na macierzystym lotnisku zainaugurowano praktyczne szkolenie na MiG-29 UB. Gwoździem uroczystości był inauguracyjny lot samolotu MiG-29 UB w wykonaniu ppłk pilota Roberta Dziadczykowskiego będącego dowódcą 41 ELT i ppłk pilota Stefana Rutkowskiego będącego dowódcą 1 ELT w Mińsku Mazowieckim. Lot wykonano na pierwszym malborskim MiG-29 UB nb 4115. 

MiG-29 UB nb 4115 w locie w Malborku. 2006r.

Na uzbrojeniu 41 ELT w tym okresie na początku znalazły się 4 myśliwce; 3 bojowe nb 4111, 4113, 4118 oraz szkolno-bojowy nb 4115. Oczywistym jest fakt, że były to maszyny pozyskane z niemiec, które przeszły w WZL 2 w Bydgoszczy tylko gruntowne przeglądy i otrzymały nowe malowanie i nb czterocyfrowe, z których pierwsze dwie oznaczają 41 Eskadrę. Na modernizację awioniki trzeba było poczekać. Na samolotach pojawiły się także zmodyfikowane godła 41 Pułku Lotnictwa Myśliwskiego, który jest poprzednikiem 41 ELT.


Trzy MiG-29 nb 4111, 4113, 4118 podczas przyjęcia na uzbrojenie w 41 ELT na Lotnisku Malbork. 2005r.

Normalne szkolenie rozpoczęto w dniu 24.06.2005r., a pierwszy etap szkolenia zakończono w październiku 2006r., kiedy jednostka weszła w struktury dyżurów bojowych. Wówczas to ponownie zgłoszono Eskadrę do dyżurów w ramach Zintegrowanego Systemu Obrony Powietrznej NATO.
W sierpniu i wrześniu 2006r. nastąpiło także wspólne szkolenie 1 i 41 ELT na Lotnisku Malbork. Było to spowodowane remontem prowadzonym na Lotnisku Mińsk Mazowiecki. Do Królewa przyleciało z Mińska Mazowieckiego 14 samolotów MiG-29 oraz dwie TS-11 Iskra.
Jeszcze latem 2006r. na Lotnisku Malbork prowadzono intensywne wspólne ( 1 i 41 ELT ) szkolenia i ćwiczenia. Przeprowadzono wówczas ćwiczenie pod kryptonimem „Lone Eider 2006”. W tych ćwiczeniach wzięły udział miedzy innymi 6 Tornado F.3 z 43 Dywizjonu RAF z bazy Leuchars w Szkocji, 6 MiG-29 z 41 ELT i 2 MiG-29 z 1 ELT. Także w 2006r. na Lotnisku Malbork przeprowadzono ćwiczenia „Belgian Dancer 2006” z udziałem F-16 z Belgii. Oprócz tego wydzielone siły z 41 ELT wzięły udział w Polskim ćwiczeniu Anakonda 2006. Pierwszym od wielu lat wspólnym ćwiczeniu wszystkich rodzajów Wojsk Polskich z elementami układu pozamilitarnego. 
Od 2006r. Eskadra bierze czynny udział w ćwiczeniach „Fruit Fly” z udziałem samolotu wczesnego wykrywania E-3 A. Kolejnym ćwiczeniem jest „Renegate”, które polega na opanowaniu procederu po porwaniu cywilnego pasażerskiego samolotu przez terrorystów. 
W 2007r. Eskadra doskonali zdobyte umiejętności. Bierze udział w ćwiczeniach „Orzeł 2007” oraz w międzynarodowym pokazie Air Show 2007 w Radomiu. 

MiG-29 nb 4120 na Air Show 2007 w Radomiu. 1.09.2007r.

W 2008r. Eskadra ma zaszczyt brać udział w misji PKW Orlik 2 na Litwie. Ta misja opisana jest w osobnym rozdziale. 
W tym okresie ( 2008r. ) Eskadra dysponuje 11 myśliwcami frontowymi, z których; dwa pochodzą z 1 ELT z dostaw z ZSRS, jeden jest ex-czeski i osiem ex-niemieckich. Uzupełnieniem jest sześć samolotów TS-11 Iskra. 
Jesienią 2008r. odbyło się przebazowanie 41 ELT do 23 BLot w Mińsku Mazowieckim. Wszystko spowodowane było pracami modernizacyjnymi na lotnisku w Malborku. Eskadra przybyła 29.09.2008r. na Lotnisko Mińsk Mazowiecki. Zwieńczeniem pobytu w Mińsku Mazowieckim były loty poligonowe z wykorzystaniem uzbrojenia. Przez 3 dni lotów na poligon Jagodne wykorzystywano m.in. bomby OFAB-100-120 a także użyto działka GSz-30. Kilka dni po lotach poligonowych 41 ELT wróciła do Malborka. 
Od 2009r. 1 Brygada Lotnictwa Taktycznego zmienia nazwę na 1 Skrzydło Lotnictwa Taktycznego.
W 2010r. na stanie 41 ELT było 16 maszyn MiG-29 w tym 12 MiG-29 12.9 i 4 MiG-29 UB. 
Podstawowymi zadaniami Eskadry jest zwalczanie środków napadu powietrznego przeciwnika. Osłona wojsk lądowych i marynarki wojennej. Osłona obiektów na obszarze kraju. Działanie poza granicami Rzeczypospolitej w ramach NATO. Dodatkowo, rozpoznanie powietrzne i zwalczanie celów naziemnych.
Obie Eskadry wyposażone w MiG-29 mają mieć na stanie po 16 maszyn. Rotacja maszyn jest stosunkowo duża, a dodatkowo ich ilość arytmetyczna jest większa niż deklarowane 32 sztuki. Samoloty MiG-29 są eksploatowane według stanu technicznego. Remonty wykonują WZL Nr 2 w Bydgoszczy. Przewidywana jest ich eksploatacja do 2017r.

Sprzęt użytkowany w 41 ELT;
MiG-21 bis, MiG-21 UM, TS-11 Iskra, MiG-29 12.9, MiG-29 UB.

Dowódcy 41 ELT;
Ppłk dr pilot Jan Rajchel - styczeń 2001r.- styczeń 2004r.
Ppłk dypl. pilot Robert Dziadczykowski – styczeń 2004r. – październik 2006r.
Ppłk dypl. pilot Robert Kozak – listopad 2006r. – październik 2007r.
Ppłk mgr pilot Mariusz Biajgo – październik 2007r. – i nadal.

Opracował Karol Placha Hetman