13 Eskadra Lotnictwa Transportowego w Balicach 2001r.-...


Kraków 22.12.2009r.
13 Eskadra Lotnictwa Transportowego
w Balicach
1.01.2001r. - ... 



Godło 13 ELTr.


Historia
W 1999r. Rzeczpospolita Polska została przyjęta w poczet członków NATO. Było to ważne wydarzenie, gdyż powróciliśmy w ten sposób do grona wolnych narodów, z jasno określoną polityką wojskową. Nowe zobowiązania, nowe wyzwania. Wstąpienie to szczególnie mocno odbiło się w organizacji i strukturach wojskowych. 
13 PLTr zostaje rozformowany 31.12.2000r. na mocy Rozkazu Ministra Obrony Narodowej Nr PF 24 z dnia 3.10.2000r., a w dniu 1.01.2001r. powstaje 13 Eskadra Lotnictwa Transportowego i 8 Baza Lotnicza.
13 ELTr przyjmuje zaszczytne imię podpułkownika pilota Stanisława Jakuba Skarżyńskiego.

13 ELTr jest nadal jedyną stricte transportową jednostką Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej. Dowódcą 13 ELTr zostaje mjr Sławomir Żakowski, szefem szkolenia mjr Ryszard Sarnacki, a szefem Służby Inżynieryjno-Lotniczej mjr Edward Korchowiec. Do zadań 13 ELTr należy zabezpieczenie manewrów wszystkich rodzajów sił zbrojnych, szkolenia desantowego wojsk powietrzno-desantowych, kawalerii powietrznej, szkolenia spadochronowego, wysadzanie desantów, ewakuacja rannych oraz transport powietrzny uzbrojenia i materiałów. 
Głównym sprzętem jest nadal 10 średnich samolotów transportowych An-26, uzupełnionych kilkoma samolotami An-2. Oprócz samolotów transportowych Eskadra po posiadała na stanie śmigłowce Mi-2 w kluczu zabezpieczenia zdań w systemie ratowniczym. 

Pierwszymi nowymi samolotami transportowymi stały się M-28 Bryza. W marcu 2002r. na stan Eskadry przyjęto pierwsze dwa takie samoloty. Intensywnie używane w lotach krajowych i zagranicznych. Jeden z samolotów brał udział w lipcu 2002r. w pokazach Royal International Air Tattoo w Fairford w Wielkiej Brytanii.
W 2002r. na stan klucza zabezpieczenia przyjęto pierwszy śmigłowiec Mi-8 RL. 

2003r.
Nową jakością w 13 ELTr stał się samolot C-295 M, który z powodzeniem zastąpił An-26.



Przybycie do Balic CASA C-295 M nb 011. 2003r.

Pierwszy z zamówionych przez Polskę samolotów C-295 M nb 011 został przejęty przez Polaków na terenie Hiszpanii w dniu 1.08.2003r., a przez dwa tygodnie trwało intensywne szkolenie Polskich załóg w powietrzu przez instruktorów hiszpańskich. Pierwszych czterech pilotów przeszkolonych na nowy typ wylatało na C-295 w Hiszpanii po 36 godzin. Szkolenie kolejnych załóg oraz techników było kontynuowane już w kraju. Samolot ten został sprowadzony do Polski do Balic z Sewilli w dniu 15.08.2003r. w dniu Święta Wojska Polskiego. Dowódcą załogi był mjr pil. Grzegorz Czerpak. Niebieskoszary transportowiec z szachownicą i numerem 011 na stateczniku jest pierwszym, który wszedł na wyposażenie 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego.
Drugi C-295 M nb 012 miał być przejęty przez stronę Polską w dniu 18.08.2003r., ale z powodu niesprawności jednego z silników Pratt-Whitney Canada PW 127 G o mocy 2 x 1 944 kW ( 2 x 2 645 KM ) procedura została opóźniona do początku września 2003r.. Ostatecznie przyleciał do Krakowa w dniu 8.09.2003r. Kolejne trzy samoloty planowano dostarczyć do Krakowa w połowie 2004r., a ostatnie trzy w 2005r.
Do końca 2003r. samoloty były intensywnie wykorzystywane do dalszego szkolenia załóg. 
Nowe samoloty mają maksymalną masę startową ponad 23 tony, przy maksymalnej masie ładunku płatnego 9 ton ( An-26 - ponad 6 ton ). W ładowni mieści się 71 żołnierzy z wyposażeniem. Kabina ładunkowa ma 12,7 m długości, 2,36 m szerokości i 1,9 m wysokości i ( An-26 odpowiednio 11,5 m, 2,4 m i 1,9 m ). Ogólnie się wówczas ( 2003r. ) mówiło, że C-295 jest dwa razy lepszy od An-26, bo leci dwa razy dalej i zabiera dwa razy więcej ładunku.
Zasięg C-295 z ładunkiem płatnym 8 ton wynosi ok. 2 200 km, co pozwala na lot do większości miejsc w Europie. Dla przykładu - z Krakowa do Bagdadu ( Irak ) jest w linii prostej ok. 2 800 km. Maksymalny zasięg to według danych producenta ponad 5 600 km, co przy prędkości przelotowej 480 km/h oznacza ponad 10 godzin lotu ( np. z Krakowa do Delhi w Indiach jest około 5 300 km ). Nowością na transportowych samolotach Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej ( obecnie 2009r. Siły Powietrzne ) są systemy obrony - C-295 są wyposażone w wyrzutniki flar i pułapek przeciwko pociskom przeciwlotniczym. Zespół napędowy C-295 M - Pratt&Whitney Canada PW127G ( stosowany m.in. w ATR 72 ). Sześciołopatowe śmigło Hamilton Standard 568F-5. Samoloty C-295 M są przystosowane do korzystania z trawiastych pasów startowych.
Z kronikarskiego obowiązku dopowiem, iż samolot nb 011 jest drugim C-295 M latającym z szachownicą. Pierwszym był de facto hiszpański samolot o numerze XT.21-02, który miał na kadłubie szachownicę naklejoną na czas pokazów w Radomiu, w 2002r. ( na skrzydłach i stateczniku ).
W dniu 28.07.2005r. krakowska 13 ELTr otrzymała ostatni z pierwszej serii ośmiu zamówionych samolotów transportowych EDAS CASA C-295 M. Z tej okazji odbyła się uroczystość z przekazaniem jednostce samolotu przez Ministra Obrony Narodowej. Samolot ten do Balic przyleciał w dniu 23.08.2005r.
Spłata faktury za 8 samolotów nastąpiła w ośmiu równych ratach przez 4 lata. Dzięki stabilnemu finansowaniu MON przez budżet Rzeczypospolitej spłata była regularna, a nawet minimalnie przed czasem. Zaowocowało to szybszym dostarczaniem samolotów do Polski. Korzystny kurs Polskiej waluty pozwolił zaoszczędzić kilka milionów dolarów. Wykorzystano je na doposażenie maszyn. Stosowny aneks podpisano w dniu 16.11.2004r.. Główną uwagę zwrócono na elementy samoobrony. Głównie system ostrzegania przed opromieniowywaniem Indra ALR-300(V2)R. System ostrzegania przed odpalonymi rakietami przeciwlotniczymi EDAS AN/AAR-60 MILD ( Missile Launch Detection System ). Cztery zestawy opancerzenia tytanowo-kompozytowego kabiny. Zestawy ewakuacji medycznej. Zestawy medyczne ( reanimacji i podtrzymania życia ). Systemy szybkiego załadunku i zrzutu w locie. Muszę dodać, że był to okres, że miano praktykować montaż tych urządzeń na niektórych tylko maszynach. Dla wszystkich Polskich C-295 M przewidziano transponder systemu IFF typu Raytheon APX-100. Po osiem wyrzutników pułapek termicznych i radiolokacyjnych BAE Systems AN/ALE-47. Pierwszy samolot z takim dodatkowym sprzętem powstał podczas przeglądu gwarancyjnego w Hiszpanii. 
Samoloty otrzymały jednolite jasnoniebiesko szare malowanie i numery burtowe od 011 do 018 ( w kilku przypadkach odpowiadają one numerom fabrycznym ).
Wobec potrzeb Sił Powietrznych, zaangażowanych w realizację zadań związanych z przebywaniem Polskich Kontyngentów Wojskowych poza granicami kraju ( głównie Irak, Afganistan i Bałkany ), strona Polska zadecydowała w grudniu 2006r. o zwiększeniu stanu posiadania samolotów C-295 M. W dniu 22.12.2006r. podpisano stosowny aneks. Samoloty, które otrzymały nb 019 i 020, dotarły do 13 ELTr w sierpniu i wrześniu 2007r. Od tego czasu krakowska eskadra była użytkownikiem 10 samolotów C-295 M. 
W październiku 2007r. podpisano kolejny aneks do umowy pierwotnej, który dotyczył zakupu dwóch samolotów wraz z pakietem dodatkowego wyposażenia i części zamiennych. Sytuacji sprzyjał korzystny kurs Polskiej waluty. Ale na tym nie koniec. Wykorzystując możliwość rozszerzenia zawartej w sierpniu 2001r. z hiszpańskim koncernem umowy, podpisywano aneksy, w ramach których zwiększano przedmiot umowy o dalsze elementy wyposażenia samolotu. Zwiększenie przedmiotu umowy dostawy skutkowało podpisaniem 19.02.2007r. pierwszego aneksu do umowy offsetowej, podwyższającego jej wartość o 94,32 mln USD. Aneks wiązał się z kolejnymi 12 zobowiązaniami offsetowymi. Cztery z nich dotyczyły spółki ETC-PZL Aerospace Industries Sp. z o.o., znanej m.in. z produkcji urządzeń do treningu procedur katapultowania, używanych w Wojskowym Instytucie Medycyny Lotniczej, dęblińskiej „Szkole Orląt” czy 31 Bazie Lotniczej w Krzesinach ( urządzenie przeznaczone do szkolenia pilotów F-16 ). 
Kilka miesięcy później, 30.10.2007r. po raz kolejny rozszerzono pierwotną umowę dotyczącą zakupu samolotów C-295 M: podsekretarz stanu w MON Bartłomiej Grabski złożył podpis pod dokumentem – Aneksem nr 13 – dotyczącym zakupu kolejnych dwóch maszyn wraz z dużym pakietem wyposażenia dodatkowego i części zamiennych. 
Po kilkuletnim okresie intensywnej eksploatacji samolotów przez Siły Powietrzne wystawiono im pozytywną ocenę – z powodzeniem umożliwiały realizację zadań związanych z zaopatrywaniem Polskich oraz sojuszniczych oddziałów, zaangażowanych w międzynarodowe misje w różnych częściach świata. Wobec tego postanowiono zwiększyć ich liczbę do 12. W spotkaniu, podczas którego doszło do podpisania aneksu uczestniczyli Prezydent EADS-PZL Jose Leal, Ambasador Hiszpanii w Polsce Rafael Mendivil, Attache Wojskowy Ambasady Hiszpanii w Polsce płk Carlos Hernando Guttieres, Aleksandra Dyka z Departamentu Programów Offsetowych Ministerstwa Gospodarki, dowódca Sił Powietrznych gen. broni pil. Andrzej Błasik oraz dyrektor Departamentu Zaopatrywania Sił Zbrojnych gen. bryg. Sławomir Szczepaniak. Aneks zakładał także przeszkolenie kolejnych Polskich załóg. By jednak doszło do realizacji dostaw, konieczne było podpisanie w ciągu 60 dni Aneksu nr 2 do pierwotnej umowy offsetowej pomiędzy Skarbem Państwa a producentem, koncernem EADS-CASA. Dokument taki w dniu 21.12.2007r. podpisali ze strony Skarbu Państwa minister gospodarki, wicepremier Waldemar Pawlak, a ze strony producenta wiceprezes ds. offsetu Gabriel Alonso. Aneks podwyższył wartość umowy offsetowej o 78,70 mln USD i obecnie jej wartość wynosi 385,58 mln USD. Zgodnie z zapisami Aneksu nr 13, dwa samoloty CASA C-295 M pojawiły się w Polsce jesienią 2008r. i były to dziesiąty i jedenasty samolot tego typu w naszych Siłach Powietrznych. Maszyna z numerem bocznym 019 23.01.2008r. uległa katastrofie w pobliżu lotniska wojskowego w Mirosławcu, o czym czytaj poniżej. 

Eksploatacja C-295 M
Jednym z głównych zadań, jakie niezwłocznie wyznaczono flocie hiszpańskich transportowców, było utrzymywanie wahadłowej komunikacji pomiędzy Rzeczypospolitą Polską, a stacjonującym w Iraku Polskim Kontyngentem Wojskowym. Przypomnijmy, że w sierpniu 2003r. w rejon irackiej misji stabilizacyjnej skierowano 2 500 żołnierzy – przed Polskim lotnictwem transportowym pojawiło się więc nie lada wyzwanie dotyczące zabezpieczenia kontyngentu. 
Jak wyglądał taki lot? O tym jak niebezpieczne są to loty, to wspomnę, że Polskie załogi latają tam w kamizelkach kuloodpornych i z osobistą bronią, ale bez spadochronów. Z Balic samolot leci do Starachowic. Tamtejsze lotnisko, czyli 3 Baza Lotnicza, wchodzi w struktury 3 Brygady Lotnictwa Transportowego. Lotnisko ma najlepsze zaplecze logistyczne do obsługi lotów zagranicznych. Drugim powodem jest bliskość jednostek wojskowych, które mają swoich żołnierzy na misjach. Po załadunku i odprawie celnej Polski transportowiec leci nad Ukrainą i Mołdawią, ewentualnie Bałkanami. Potem na Morzem Czarnym. Samolot ląduje w Baku stolicy Azerbejdżanu. Tu jest międzylądowanie. Po starcie z Baku lot prowadzi nad Morzem Kaspijskim i Turkmenistanem. Dalej są Góry Afganistanu i lotniska w Kabulu lub Bagram. Czasami samoloty lecą do Sharana gdzie jest Polska Grupa Bojowa. Jest tam prymitywne lotnisko. Zbudowane na kamienistej płaszczyźnie, 2 500 m npm. DS. ma 1 400 m, ale szerokość tylko 18 m, gdy rozpiętość C-295 wynosi prawie 26 m. Wszystkie loty do Afganistanu wykonywano w dzień. Po zmroku był zakaz lotów. 
Loty do Iraku także były niebezpieczne. Jeśli samolot przewoził ponad 5 000 kg ładunku międzylądowanie odbywało się w Turcji, lotnisko Ankara lub Trabzon. 
Polskie C-295 M wykonywał także inne rekordowe loty. W styczniu 2007r. samoloty przewiozły nielegalnych emigrantów do Wietnamu przez Afganistan i Indie. 
Pochwały dla samolotu nie zmieniły jednak faktu, że jest to samolot stosunkowo wolny, głośny i należy do mniejszych transportowców, a my ( Rzeczypospolita ) wykorzystujemy go jak samolot strategiczny. Tym bardziej duże uznanie mam dla lotników tej maszyny. Lot do Afganistanu może trwać ponad 13 godzin. Zgodnie z procedurą pilotowi należy się przerwa minimum 24 godziny, co nie zawsze było możliwe. 
W 2005r. dzięki ogromnemu zapotrzebowaniu na loty transportowe samoloty C-295 M swoim rocznym nalotem znacznie przekraczają średnią w Siłach Powietrznych. Rekordziści osiągnęli 400 godzin lotu w roku. W tym czasie na stanie 13 ELTr było 10 samolotów An-26, kilka 18-miejscowych M 28 Bryza, kilka An-2, ratowniczy śmigłowiec Mi-8 RL oraz kilka śmigłowców Mi-2. W 2006r. nalot C-295 M przekroczył 6 300 godzin. Przeglądy okresowe samolotów wykonywane są w Balicach.
Nie można nie wspomnieć o planowanym wykorzystywaniu C-295 M dla desantu pododdziałów 6 Brygady Desantowo Szturmowej. Plany dostosowania samolotów do sprzętu spadochronowego eksploatowanego w Polsce nie zostały zrealizowane do końca, a to z prostego powodu. Decyzją dowódców, na potrzeby desantu skoczków spadochronowych zaczęto wykorzystywać mniejsze M-28.

Do listopada 2007r. 13 ELTr była jedyną transportową jednostką. Właśnie w listopadzie 2007r. powołano do życia 14 ELTr stacjonującą na lotnisku w Powidzu. Wszystkie C-295 M są nadal eksploatowane w Balicach. Nie zanosi się aby nalot malał. Nalot dzieli się na szkoleniowy i dyspozycyjny. W lotach dyspozycyjnych mamy z kolei podział na nalot usługowy, operacyjny i na potrzeby własne. Do tej pory lotów usługowych na C-295 M nie wykonuje się. Loty na potrzeby własne są minimalne. Dlatego Polskie C-295 M wykonują głównie tylko loty szkolne i operacyjne. Loty szkolne stanowią około 30 % całego nalotu. Jest to stosunkowo dużo. Wynika to z braku symulatorów, których CASA jeszcze nie opracowała i całe szkolenie pilotów musimy prowadzić na Polskich samolotach. Innego samolotu który byłby zbliżony pilotażowo do C-295 M nie posiadamy. Eksploatacja samolotów jest tak intensywna, że w październiku już wykonano 100 % planowanych przelotów. Plan zakładał 3 500 godzin w powietrzu. W tym czasie samoloty An-26 przebywała w powietrzu tylko 750 godzin. 
Ewidencja samolotów w 13 ELTr na dzień 30.09.2007r.
C-295 M Nb 011, 012, 013, 014, 015, 016, 017, 018, 019, 020
An-26 Nb 1403, 1406, 1509, 1602, 1603
M-28 Nb 0208, 0209, 0210, 0211, 0212, 0213, 0214, 0215, 0216, 0217
An-2 Nb 0852, 7447

Katastrofa C-295 M 2008r.
23.01.2008r. jeden z samolotów ( nb 019 ) uległ katastrofie w pobliżu Mirosławca. Zginęło w niej 20 żołnierzy Sił Powietrznych, maszyna została zniszczona.
W dniu 23.01.2008r. około godziny 19;00 podczas podejścia do lądowania na lotnisku wojskowym w Mirosłwcu doszło do katastrofy samolotu transportowego Polskich Sił Zbrojnych typu CASA C-295 M nb 019 należącego do 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego stacjonującej w Balicach. Samolot wykonywał lot po zaplanowanej trasie; Okęcie, Powidz, Krzesiny, Mirosławiec, Świdwin, Balice. Na pokładzie było 16 pasażerów i 4 członków załogi.
W dniu 23.01.2008r. w Dowództwie Sił Powietrznych w Warszawie odbywała się 50 Konferencja Bezpieczeństwa Lotów. W konferencji uczestniczyła kierownicza kadra. Po zakończeniu konferencji część jej uczestników znalazło się na pokładzie samolotu transportowego. Z Okęcia o godzinie 16;51 w powietrze wzleciało 4 członków załogi i 41 pasażerów.
Samolot z numerem bocznym 019 został wyprodukowany w 2007 r., do Polski dostarczono go w dniu 1.08.2007r. i miesiąc później wcielono go do Sił Powietrznych. Osiągnął nalot 393 godziny, więc powinien przejść pierwszą obsługę okresową po 300 godzinach lotu. Obsługę taką wykonano 29.11.2007r. Samolot był bez wątpienia nowy i nowoczesny. Zdolny do lotów „w każdych warunkach atmosferycznych” w dzień i w nocy.
Lot przebiegał bezproblemowo. Lądowanie ( 17;35 ) w Powidzu. Tu wysiadło 10 żołnierzy i start ( 17;51 ) do Krzesin. Lądowanie ( 18;11 ) i wysiadło 15 żołnierzy. Z Krzesin start ( 18;24 ) do Mirosławca, bez uwag. Pułap 4 900 m i prędkość 400 km/h. Podczas podejścia do lądowania załoga była zmuszona przejść na drugi krąg. Około godziny 19;01 samolot przy drugiej próbie podejścia do lądowania rozbił się w odległości około 1 300 m przed progiem DS. 
Wybuchł pożar. Natychmiast podjęto akcje ratunkową. 
Sytuacja pogodowa w Krzesinach ( 18;30 ); zachmurzenie 7/4, podstawa chmur 390 m, widzialność 5 km, zamglenie, wiatr 180/2, temperatura powietrza 0,8 stopni C, wilgotność 94 %, ciśnienie 1029,4. W Mirosławcu ( 19;00 ); zachmurzenie 8/7, podstawa chmur 90 m, widzialność 3 km, zamglenie wiatr 190/1, temperatura powietrza 0,7 stopnia C, wilgotność 97 %, ciśnienie 1027,0. 
Po tragicznej katastrofie C-295 M dowódca Sił Powietrznych wydał obowiązujący do odwołania zakaz wykonywania lotów na samolotach tego typu. Jednak na podstawie pisma przewodniczącego Komisji Badania Wypadków Lotniczych Lotnictwa Państwowego 31.01.2008r. zezwolono na realizację przelotów do kraju dwóch samolotów przebywających w Afganistanie i Libanie (wcześniej poddano je przeglądom sprawności technicznej), a 1.02.2008r. wszystkie samoloty C-295 M wróciły do służby.

Na pokładzie zginęli:
Cześć Ich pamięci!
Pasażerowie: 
* Gen. Brygady Andrzej Andrzejewski, dowódca I Brygady Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Podpułkownik Zdzisław Cieślik, szef szkolenia I Brygady Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Major Robert Maj z sekcji szkolenia lotniczego I Brygady Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Major Mirosław Wilczyński, szef sekcji techniki lotniczej I Brygady Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Pułkownik Jerzy Piłat, dowódca 12 Bazy Lotniczej w Mirosławcu
* Podpułkownik Dariusz Pawlak, szef sekcji techniki lotniczej 12 Bazy Lotniczej w Mirosławcu
* Major Grzegorz Jułga, zastępca dowódcy 8 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Mirosławcu
* Kapitan Paweł Zdunek, dowódca klucza lotniczego 8 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Mirosławcu
* Kapitan Karol Szmigiel, dowódca klucza technicznego 8 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Mirosławcu
* Pułkownik Dariusz Maciąg, dowódca 21 Bazy Lotniczej w Świdwinie
* Major Piotr Firlinger, szef sekcji techniki lotniczej 21 Bazy Lotniczej w Świdwinie
* Podpułkownik Zbigniew Książek, zastępca dowódcy 22 Bazy Lotniczej w Malborku
* Podpułkownik Wojciech Maniewski, dowódca 40 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Kapitan Leszek Ziemski, instruktor bezpieczeństwa lotów 40 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Kapitan Grzegorz Stepaniuk, szef techniki lotniczej 40 Eskadry Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie
* Major Krzysztof Smołucha z Dowództwa Sił Powietrznych
Załoga:
* Major Jarosław Haładus, szef techniki lotniczej z 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego
* Porucznik Robert Kuźma, starszy instruktor z 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego
* Porucznik Michał Smyczyński, starszy pilot z 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego
* Sierżant Janusz Adamczyk, technik pokładowy z 13 Eskadry Lotnictwa Transportowego

Więcej w osobnym Rozdziale.


CASA C-295 M nb 019 na dwie godziny przed katastrofą. 2008r.

Ostatni C-295 M dostarczony. 2008r.
W dniu 19.12.2008r. na lotnisku Balice wylądowała ostatnia zamówiona CASA C-295 M nb 022. Samolot przybył do Polski trzy dni wcześniej. Samolot należy do serii produkcyjnej PO 02 i posiada bogatsze od wcześniej otrzymanych egzemplarzy wyposażenie. W tym momencie na stanie 13 ELTr było 11 maszyn tego typu. W uroczystości brał udział minister obrony narodowej Bogdan Klich. Minister Bogdan Klich chwalił samolot, zwracając uwagę m.in. na jego przydatność w realizacji zadań transportowych Polskich kontyngentów wojskowych poza granicami kraju. Minister przypomniał, że dwa tygodnie wcześniej zrealizowano dostawy myśliwców F-16 Jastrząb. 
Kolejnych samolotów transportowych CASA C-295 M w krakowskiej eskadrze nie będzie. Podobnie jak w przypadku transportowo-tankujących MRTT, MON zrezygnowało z ich zakupu, choć wcześniej rozważano złożenie zamówienia na jeszcze cztery lub pięć maszyn, by dysponować liczbą 16 C-295 M. Przypomnę, że do posiadania tego typu samolotów zobowiązani jesteśmy zgodnie z umową wstąpienia do NATO. 
Samoloty w Polsce C-295 M reprezentują trzy wersje: PO 01, PO 02 i PO 02 SB. W wersji PO 01 jest sześć samolotów ( 013-018 ), w wersji PO 02 trzy ( 020-022 ) i w wersji PO 02 SB ( Service Bulletin ) dwa ( 011, 012 ). Samolot, który utracono w wypadku lotniczym w styczniu 2008r. ( 019 ) należał do wersji PO 02. To jest stan obecny, zakupiono osiem samolotów w wersji PO 01 i cztery (najnowsze) w wersji PO 02. Obecnie ( 2008r. ) jeden z samolotów w wersji PO 01 jest modernizowany w Hiszpanii, czeka to też pozostałe maszyny tej wersji. Modernizacja do wersji PO 02 SB obejmuje wybrane elementy wyposażenia z pominięciem tych, które spełniają swoje zadania. Zakres doposażenia wynika m.in. z doświadczeń z eksploatacji samolotu i wykonywanych zadań. 



CASA C-295 M nb 011 w bazie Bagram, Afganistan 2007r.



CASA C-295M nb 012 w bazie Sharana, Afganistan 2007r.

2009r.
Zmiany organizacyjne w Polskim Lotnictwie Transportowym. Od dnia 1.01.2009r. 3 Brygada Lotnictwa Transportowego w skład której wchodzi 13 ELTr i 14 ELTr decyzją Dowódcy Sił Powietrznych, Rozkaz Nr PF 198 z dnia 26.08.2008r. została przeformowana w 3 Skrzydło Lotnictwa transportowego. Zmiana została podyktowana stale rosnącym znaczeniem lotnictwa transportowego w Siłach Powietrznych Rzeczypospolitej. 


C-295 M nb 022. Dwunasty samolot tego typu dostarczony Polsce. W głębi nb 013. Proszę zobaczyć inny kolor malowania ostatnich maszyn. Balice 2009r.


Ostatnie An-26 czekające na nowych użytkowników. Balice 2009r.

Mi-8 i M-28 Bryza nb 0212 to sprzęt intensywnie eksploatowany w 13 ELTr. An-2 i An-26 swoje już odsłużyły. Balice 2009r.

Dowódcy 13 ELTr;
Podpułkownik dyplomowany pilot Sławomir Żakowski 1.01.2001r. – 30.09.2005r.
Podpułkownik dyplomowany pilot Leszek Leśniak 1.10.2005r. - ...

Dowódcy 8 Blot;
Podpułkownik dyplomowany pilot Tomasz Drewniak 1.01.2001r. – 7.06.2004r.
Pułkownik magister inż. Krzysztof Krasnodębski 8.06.2004r. – 30.08.2006r. 
Podpułkownik dyplomowany pilot Sławomir Żakowski 31.08.2006r. – 26.02.2008r.
Pułkownik magister inż. Mirosław Jemielniak 27.02.2008r. - ...

Opracował Karol Placha Hetman